Van injectieput naar monitoringsput - Middenmeer
Ondertitel
Monitoren van micro-seismiciteit
Inleiding
Ennatuurlijk Aardwarmte is voornemens een niet meer actieve injectieput voor een aantal jaren te gebruiken als monitoringsput voor seismische activiteit. In deze put is jarenlang afgekoeld water geïnjecteerd waardoor er sprake is van een afgekoelde geologische laag. Een nieuw geboorde put functioneert als een vervangende injectieput. Het boortraject van deze nieuwe injectieput volgt min of meer het boortraject van de oude put en op reservoirniveau liggen de injectieputten ongeveer 100 meter van elkaar af.
Door afkoeling en drukveranderingen bij injectieputten kunnen kleine bodembewegingen (micro-seismiciteit) of langzame verschuivingen (a-seismische slip) optreden. Deze bewegingen zijn niet voelbaar of merkbaar maar kunnen worden gemeten met geofoons (om trillingen te registreren) en tiltmeters (om kantelingen te meten). Omdat deze signalen vaak zwak zijn en omdat de energie zich verspreidt, werkt de meting het beste zo dicht mogelijk bij het middelpunt van de beweging. Om goede metingen te doen, moeten geofoons stevig contact maken met het gesteente. Dit is vooral belangrijk om bepaalde golven (shear waves) te kunnen detecteren, omdat deze zonder vast contact niet kunnen bewegen.
Samenvatting
Locatie: Agriport A7
Oostlanderweg 15
Middenmeer
Provincie: Noord-Holland
Status: onderzoeksfase
Categorie: glastuinbouw
Diepte: 2300-2500 m
Temperatuur: n.v.t.
Vermogen MW: n.v.t.
Aantal afnemers: n.v.t.
De uitdaging
In de uit productie genomen injectieput is door middel van gaten (perforaties) cement in alle aanwezige gaten achter de verbuizing geperst (squeeze). Dit cement is nodig voor geofoons om de bovengenoemde shear waves te meten. Lees daarover hier meer.
Dankzij deze nieuwe cementering, kunnen de metingen een stuk dichter bij de basis van de Zechstein-laag worden uitgevoerd, en is de kans dat kleine bewegingen worden opgemerkt een stuk groter geworden.
Maatwerkoplossing van Ennatuurlijk
Op termijn zal de injectieput definitief (moeten) worden afgesloten, de zogenaamde abandonneringsfase. Een deel van deze afsluiting is al uitgevoerd bij het cementeren ten behoeve van het realiseren van de monitoringsfunctie.
De betreffende put is nu klaar om te worden 'omgebouwd' tot tijdelijke monitoringsput. Op basis van een uitgekiende monitoringsset-up kan door directe metingen met geofoons, tiltmeters, temperatuur- en druksensoren waardevolle informatie in tijd en ruimte over koudefronten worden verkregen. Metingen midden in een afgekoeld reservoir leveren belangrijke inzichten op voor modellen, die worden gebruikt in een seismische dreigings- en risico-analyse n.a.v. afkoeling. Dit project zal velddata genereren waarmee modellen gekalibreerd en gevalideerd kunnen worden. Dit verhoogt onze kennis van injectiezones en micro-seismische activiteit en maakt een nauwkeurigere inschatting van de risico’s mogelijk.
Opbrengst
We vergaren waardevolle informatie voor de gehele aardwarmtesector. De activiteiten zijn onderdeel van het innovatieprogramma Geo4all. Onder leiding van Geothermie Nederland, EBN en TNO werken 23 partijen de komende jaren aan dit programma. Doel is om binnen maatschappelijke en duurzaamheidskaders kosten voor aardwarmtewinning te reduceren.
